۱٢ دی ۱۳٩۱ :: ٢:٠٦ ‎ق.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

با توجه به اهمیت کتاب و کتابخانی و اینکه روستای مران از ابتدا مهد علم بوده برخی از مرانی های تحصیل کرده تصمیم به برپای کتابخانه ای در مسجد مران گرفتند در این زمینه شورای اسلامی و دهیاری قول مساعدت داده اند از نگهداری صحیح کتاب ها مطمئن باشید شما میتوانید روی کتابها مهر یا نام خود را بنویسید.

روش های تحویل کتاب :

١. ارسال یا تحویل کتابها به مسجد

ارسال یا تحویل کتابها به آدرس های زیر:

٢. سقز - شهرک دانشگاه خیابان ماموستا هژار روبه روی هنرستان آزادگان منزل عبدالله کریمیان - آزاد کریمیان

٣. دیواندره - آموزش و پرورش مجتمع شهید برهان عالی - صدیق رستمی

۴. دیواندره - خ 16 متری کوچه محمد رسول الله منزل عبدالباقی محمدی - حمید دستخیز

۵. روش پیشنهادی خودتان (هر روشی برای تحویل کتاب صلاح دانستید)

 

جهت اطلاع بیشتر با ما تماس حاصل فرمایید:

آزاد کریمیان: ٠٩١٨۵١٨٩٧۴۴

حمید دستخیز: ٠٩١٨٧٩٠۶٢٠٠ & صدیق رستمی: ٠٩١٨٩٨٠۵٩٢۴

از ارگانهای دولتی مانند فرمانداری، فرهنگ و ارشاد اسلامی و غیره یاری می طلبیم



موضوع مطلب : کتابخانه / کتابخانه مران / کتابخانه مران علیا


۱ شهریور ۱۳٩۱ :: ۸:٠۸ ‎ب.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

موقعیت جغرافیایی

روستای مران علیا (مران بزرگ، مران بالا) در منطقه ای بنام اوباتو (در کردی هەوەتو از نام اورارتوییان که قبل از حکومت مادها در این منطقه ساکن بوده اند گرفته شده) قرار دارد که در شمال کلکه جار و کانی کبود، در شمال شرق کانی شیرین و تازه آباد، در شرق نوبهار و امین آباد، در جنوب شرق مران سفلی (مەڕان قەرە) و قوچاق، در جنوب سیر بالا و سیر پایین، در جنوب غرب خاکی بیگ و ذکی بیگ پایین، در غرب ذکی بیگ بالا و گورباباعلی و در شمال در غرب علی آباد مران (قورئاوا) و حسین آباد مران (شوانکارە) قرار دارد. این روستا یکی از منطقه های حوزه استحفاظی شهرستان دیواندره در استان کردستان می باشد که در حدود ۶۰-۵۰ کیلومتری و شمال این شهرستان قرار گرفته است.

موقعیت طبیعی

موقعیت طبیعی آن اینگونه است که در دره ای قرار گرفته است و آب رودخانه های روستای کانی کبود و علی آباد که در منطقه ده کهنه (مران شاه نظر) یکی شده و با چهارکیلومتر پایینتر آمدن یعنی در روستای کنونی با آب رودخانه کلکه جار یکی میشود و از روستا می گذرند. هرگاه به روستا نگاه می کنیم اصطلاح معروف آب و آبادانی را به یاد می آوریم می توان گفت روستای مران هم از جمله روستاهایی است که آب در آبادانی آن نقش بسیار مهمی داشته است. قرار گرفتن روستا هم در دره بخاطر مسائل امنیتی خاصی بوده که در گذشته به آن تمسک می کردند که در مطالب بعدی به آن اشاره خوایم کرد

 

از نظر نمای طبیعی منطقه مران دارای سه چهره طبیعی می باشد که عبارتند از: ۱.کوهها ۲. دره ها و سرزمین های پست ۳.سرزمین های همجوار کوهها

کوه های منطقه اگر از روستا شروع کنیم یال شیخ احمد - یال شیرین سوار - یال کوره - کنه سوره (کەنە سوورە از ریشه واژه کانِ سور به معنای مکان سرخ گرفته شده که آن هم بخاطر وجود خاک سرخ آن کوه است) - هفت کانیان و غیره می توان اشاره کرد و رودخانه یا چم های منطقه چم کانی کبود - چم علی آباد - چم کلکه جار - چم ده کهنه - چم خواری و غیره هستند. رودخانه هایی که در منطقه مران جاری است اکثراً فصلی می باشد که ادامه جاری بودن آن به قزل اوزن می رسد و از آن جا به دریای خزر می رود.

لازم به ذکر است کلمه یال در گویش منطقه به مفهوم کوه می باشد.

 

 

 

از یاداشت های آقای محمد نجاتی



موضوع مطلب : موقعیت / موقعیت مران / موقعیت مران علیا


۱ امرداد ۱۳٩۱ :: ٦:٥۱ ‎ب.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

مران علیا از نظر موقعیت جغرافیای به شیوه ای است که با دو استان کردستان و آذربایجان غربی در ارتباط است و برای این ارتباط خود نیز در فصل های مختلف با مشکلات خاصی دست و پنجه نرم می کند و به چند علت این منطقه از دوره توسعه که زیر ساخت آنها جاده های ارتباطی است به دورمانده است ۱. صعب العبور بودن منطقه مخصوصاٌ در زمستانها ۲. دور بودن از جاده های ارتباطی, چندین جاده خاکی و البته یک جاده آسفالت در دست احداث است که تاحدی مشکلات مردم روستا را کم کرده است که عبارت اند از:

۱. جاده ارتباطی روستای گومه ای که در حال آسفالت شدن است (حدود سه کیلومتر آسفالته مانده) و به طرف جاده سقز دیواندره

۲. جاده ارتباطی روستای علی آباد (قورئاوا) به طرف جاده دوراهی تکاب به تکاب (جاده قدیمی روستا برای رفتن به سقز و دیواندره) حدود نه کیلومتر خاکی

۳. جاده ارتباطی روستای کانی کبود به طرف جاده دوراهی تکاب به تکاب

۴. جاده ارتباطی روستای کلکه جار به طرف جاده دوراهی تکاب به تکاب (برای رفتن به تکاب)

۵. جاده ارتباطی از روستای باشلاق، قوچاق و مران سفلی به زرینه و طرف جاده سقز دیواندره

در حال حاضر تردد به طرف دیواندره و سقز به لطف احداث جاده در حال آسفالت آسان شده ولی به طرف تکاب همچنان مشکلات خاص خودش را داراست.

 

 

 

از یاداشت های آقای محمد نجاتی



موضوع مطلب : راه ها / راه های مران / راه های مران علیا


۱ تیر ۱۳٩۱ :: ٤:٤٧ ‎ق.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

پیشینه

گفته می‌شود که ورود قالی و بافتن آن با جستجوگری یکی از ساکنان قدیمی روستا بنام کدخدا نصراله آغاز می‌شود. روزی از آن ایام کدخدا نصراله که انسان توانا و هنرمندی بوده گذرش به شهرستان تبریز می‌افتد مردمی را آنجا می‌بیند که مشغول بافتن قالی هستند از آنها می‌پرسد که شیوه بافتن و رنگ‌آمیزی آن چه طوری است بافندگان جواب سربالایی به او می‌دهند و اعلام می‌کنند که این کار سنگینی است و شما توانایی یادگیری آن را ندارید غافل از اینکه کدخدا نصراله بسیار توانا بوده و با یک دقت همه چیز را درک و فهم می‌کرده است. با اصرار ایشان آنها موافقت می‌کنند که این هنر و بافتن آنها را به او یاد بدهند ایشان مدتی را در تبریز مانده تا نحوه بافتن و چله گذاری و رنگ‌آمیزی آن را یاد بگیرد می گویند ایشان در مدت کمی آن را فرا می‌گیرد و آن هنر را به روستای مران می‌آورد اولین قالی را که سایز آنرا حدود 3/5×2/5 بوده با استفاده از رنگ طبیعی برای خواهرش فراهم می‌کند تا آنرا ببافد و بعد از اتمام بافت فرش آنرا به مسجد روستا هدیه می‌کند و از آن تاریخ به بعد به تدریج این هنر در روستا و در میان زنان و دختران رواج یافت البته تردد مردم به شهرستان تکاب در رونق دو چندان آن مؤثر بوده است. قالی مذکور در سالهای بعد از انقلاب در مسجد روستا مورد دستبرد قرار می‌گیرد البته شایان ذکر است کدخدا نصراله در هنرهای حجاری ، نجاری ، کتابت و غیره بسیار توانا بوده است.

 صنعت فرش بافی مران

مران علیا در عین اینکه از محصولات کشاورزی تا حدی بی نیاز است از محصولات صنعتی نیز بهرمند است مخصوصاً قالی و قالیچه های نفیس مران محبوبیت خاصی در بازارهای فرش ایران دارد و از حیث رنگ ، مرغوبیت ، طرز بافت و نقشه در درجه اول واقع است گاهی قالیچه های ظریفی توسط زنان و دختران مران بافته می شوند که می توان آن را بعنوان نماد هر سرزمینی آویزان کرد. البته یادآوری این نکته ضروری است که نقشه ها و رنگ های بکار رفته در فرش مران کاملاً الهام گرفته از سایر نقاط کشور می باشد مثل منطقه تکاب ، افشار(هه وشار) ، بیجار ، تبریز ، سقز ، بوکان و اصفهان می باشد و نقشه های و مصالح آن از تکاب و سقز بیشتر به این روستا وارد می شود. پس اگر بخواهیم اطلاعاتی در مورد رنگ های گیاهی بکار رفته در قالی های مران را کسب کنیم باید بیشتر آن را در شهر تکاب جستجو کنیم شاید یکی از علل گسترش فرش در روستا را بخاطر دامدار بودن مردم روستا دانست که بعد از پشم چینی پشم را به نخ تبدیل می کردند و برای رنگ کردن آنرا به تکاب می بردند که در آنجا رنگرزها معروفی بودند که از جمله آنها می توان استاد فرمان ریتمور اشاره کرد که با رنگ گیاهی آنها را رنگ آمیزی می کرد.

نقشه ها و حاشیه ها

1. نقشه مران نتیجه هنر دست زنان و دختران هنرمند این روستا است در بازار بنام روستا شهرت دارد.  

2. نقشه شکارگاه و شکار الهام گرفته از نقشه های بود که توسط نقشه کشان تکاب ترسیم می شد.

3. نقشه ماهی درهم از نقشه های قدیمی بحساب می آمد که اگر به دقت بافته می شد ارزش فراوانی داشت.

4. نقشه گل فرنگ این نقشه بصورت تجمعی از گل سرخ ، سرمه ای و رنگ های مختلف بود که بیشتر در قالب بزرگ بافته می شد این نقشه در روستا همپای تکاب بافته می شد.

5. حاشیه گلی بوده است که طرفداران بسیاری را در بازار داشت ناشی از سلیقه دختران روستا بود.

6. نقشه اصفهان که در سالهای اخیر در روستا رواج یافته است

7. نقشه های شاه عباسی

8. ساده ماهی متن آن ساده ماهی ، ترنج و داخل آن نیز حوض ماهی بوده است.

اندازه ها

در مران به تناسب بضاعت و نیروی کار اندازه فرش ها در خانواده فرق می کرد بطوریکه خانوارهای که نیروی کار زیادی داشتند فرش بزرگتری را می بافتند و خانوارهای که نیروی کار کمی داشتند از فرش ها در اندازه کوچک استفاده می کردند.

1) پشتی ها در اندازه های مختلفی چون 80×60 - 85×70 - 90×80 - 100×80 سانتی متر بافته می شد که نوع مرغوب آن بر اساس نظر مشتری و خریدار بوده است.

2) قالیچه ها که اندازه های مانند کنارها از طول 4 تا 6 متر با عرض 80 تا 90 سانتی متری مشتریان فراوانی داشت و یا 1/5×1/70 - 2×2 می باشد.

3) قالی ها که اندازه آنها 3/5×2/5 - 4×3 متر می باشد.



موضوع مطلب : فرش بافی / فرش بافی مران / فرش بافی مران علیا


۱ خرداد ۱۳٩۱ :: ٢:٥۸ ‎ق.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

فعالیت صنعتی مران با توجه به شرایط اقلیمی و مکانی گسترس یافته است

صنایع ابتدایی و خانگی: مشخصات عمده اینگونه از فعالیت ها این است که مواد اولیه آن در منطقه وجود داشته و خانواده متناسب با نیاز خود آنرا تغییر می داده اند و اسباب اثاثیه مورد نیاز خود را تأمین می کردند که گروهی از آنها توسط مردان روستا و گروهی دیگر توسط زنان روستا انجام می گرفت

از جمله صنایع دستی که توسط زنان انجام می گرفت و یا می گیرد می توان به بافت دستکش، شال گردن، جاجیم، کیسه حمام، فرش و ادوات چارپایان اشاره کرد و کار با گل زنان نیز برای ساختن ظروفی مانند کوزه و غیره بوده است

و صنایع که توسط مردان روستا انجام می گرفت عبارتند از: سنگ تراشی که چهره معروف آن کدخدا نصرالله بوده و کارهای ایشان شامل تراشدن سنگ قبر، لولای سنگی درها و غیره بوده است موردی دیگر درست کردن انواع خشت خام برای ساختن دیوار و غیره میباشد

این موارد که اشاره کردیم بخش ناچیزی از فعالیت صنعتی مردم مران بوده و است

 

 

 

از یاداشت های آقای محمد نجاتی



موضوع مطلب : صنایع / صنایع مران / صنایع مران علیا


۱ اردیبهشت ۱۳٩۱ :: ۱٠:۳۳ ‎ق.ظ ::  نويسنده : آزاد کریمیان

لاروایی یکی از تعاونی‌های سنتی مردم مران است که در روستای مران علیا از توابع شهرستان دیواندره در دل اوباتو بوجود آمده است تفکر در مفهوم لاروایی و یافتن معادلی برای آن شاید بسی دشوار باشد زیرا این کار هنجار و رفتاری خاص خود را دارد که شاید در سایر مناطق مشابهی نداشته باشد البته واژه دیگری در گویش محلی به نام «گله گوشتی» هست که می توان گفت تا حدی نزدیک به لاروایی است اما نه به تمام معنای آن، واژه‌ی «لاروایی» به مفهوم تعاون و همکاری افراد در یک امر اطلاق می‌شود که مردم مران برای امر تأمین گوشت مورد نیاز خود بکار برده‌اند شرایط لاروایی اینگونه است که مردم روستا هر چند روز یا هر هفته علی الخصوص در فصل سرد سال برای تأمین گوشت مورد نیاز خانواده‌های خود اقدام به خرید یک رأس حیوان سالم و چاق که از جمله شروط بود می‌کردند و سپس مبلغ تمام شده حیوان به سهم‌های برابر تقسیم می‌‌کنند. بعنوان مثال خرید یک رأس گوسفند که صد هزار تومان قیمت داشته باشد به بیست سهم پنج هزار تومانی تقسیم می‌شود. بیست خانوار یا نفر قادر به خرید آن خواهند بود شرط اول اینکه حیوان ذبح می‌شود و کلیه استخوان و گوشت به بیست قسمت مساوی تقسیم می‌شود ناگفته نماند کله و پاچه و پوست فروخته می‌شود و مبلغ آن بر روی سهام تقسیم می‌شود. افرادی که در کار با چاقو مهارت کامل دارند حیوان را ذبح و تکه تکه می کنند و فردی که مشهور است در صداقت به گوشت تقسیم کردن گوشت را تقسیم کرده و از روی لیستی که در اختیار دارد به افراد سهام دار گوشت می دهد و جالب اینکه قسمت های موردنظر از نظر مقدار استخوان و گوشت کاملاً هم‌وزن و هم اندازه هستند و بعد از پایان کار مردم با اعلام رضایت از همدیگر به خانه‌های خود بر می‌گردند. در باب انجام این کار که می‌تواند یک تعاونی سنتی به قدمت نیاز انسان باشد پس در واقع شرایط طبیعی و صعب العبور بودن روستا موارد از این دست را به وجود می آورد اکنون این روستا نسبت به گذشته بیشتر با شهر ارتباط دارد اما این پدیده با قدرت بیشتری انجام می‌شود این امر تحت تأثیر فرهنگ شهرنشینی و تحولات اجتماعی روز انسان قرار نگرفته است و اینکه اختصاص مکانی خاص در روستا و مکانهای عمومی روستا برای این امر خود به خود در حفظ نگهداری آن تأثیرگذار خواهد بود لاروایی هر زمستان در روستا اجرا می‌شود نکته جالب اینکه افرادی که از این روستا مهاجرت کرده‌اند در فصل زمستان بیشترین سفارش‌ها برای خرید گوشت از لاورایی مران دارند پس لازم است که قلم بدستان در این امر بیشتر کاوش نمایند و پیشنهاد من برای حفظ این میراث کهن ادامه دادن و توضیح دادن والدین در مورد شرایط و اهمیت آن را برای فرزندان خود می باشد

 

نکات خاصی در زمینه فلسفه وجود آن می‌توان ذکر کرد.

۱. یکی از نکات تأمین نیاز مردم است و اینکه انسان برای نیاز خود لازم است با همدیگر همکاری داشته باشند چرا که نیازهای انسان بسیار متنوع است که به تنهایی فرد قادر به تأمین آن نیست ۲. اینکه چرا این تعاونی سنتی در چنین روستای شکل گرفته باید بیشتر به موقعیت طبیعی و صعب العبور بودن روستا در فصل سرد سال و دور بودن از شهرها مردم را  وادار کرده باشد که با همدیگر همکاری داشته باشند ۳. مورد دیگر هنجارهای خاص که در آن کاملاً از طرف مجریان به بنحواحسن رعایت می‌شود از جمله آنها سالم بودن و یا چاق بودن حیوان است البته گاهاً سهم‌‌ها خود در میان افراد به سهم‌های دیگر تقسیم می‌شوند نکته مهم این است که افراد شرکت کننده بعد از پایان لاروایی با رضایت کامل محل را ترک می کنند.

 

 

 

از یاداشت های آقای محمد نجاتی



موضوع مطلب : لاروایی / لاروایی مران / لاروایی مران علیا


وبلاگ مران علیا
مەڕان گەورە _ مەڕان شانەزەر
درباره وبلاگ
آزاد کریمیان

این وبلاگ جهت شناسایی روستای مران علیا می باشد آدرس استان کردستان شهرستان دیواندره بخش کرفتو دهستان اوباتو نام محلی مەڕان گەوره نام‌های دیگر مران بزرگ ، مران بالا نام‌های قدیمی مران شاه نظر لطفا هرکس هرطوری که میتواند من را در این امر یاری دهد ممنون
RSS Feed